ساختمان برج کنترل دریایی مجتمع بندری چابهار که در پی حملات هوایی آمریکا تخریب و فرو ریخت، پیشتر در بیستمین همایش روز بتن ایران در مهرماه ۱۴۰۱ به عنوان پروژه برتر بتنی کشور انتخاب شده بود. ساعاتی پس از حمله آمریکا، ستاد فرماندهی مرکزی آمریکا (سنتکام) با انتشار ویدئویی در شبکه اجتماعی ایکس، مسئولیت حمله […]
ساختمان برج کنترل دریایی مجتمع بندری چابهار که در پی حملات هوایی آمریکا تخریب و فرو ریخت، پیشتر در بیستمین همایش روز بتن ایران در مهرماه ۱۴۰۱ به عنوان پروژه برتر بتنی کشور انتخاب شده بود.

ساعاتی پس از حمله آمریکا، ستاد فرماندهی مرکزی آمریکا (سنتکام) با انتشار ویدئویی در شبکه اجتماعی ایکس، مسئولیت حمله را بر عهده گرفت و مدعی شد این برج برای رصد تردد کشتیها و هماهنگی عملیات دریایی سپاه پاسداران مورد استفاده قرار میگرفته است. این ادعا از سوی مقامهای ایرانی رد شده و آنها اعلام کردهاند برج مراقبت چابهار بخشی از زیرساخت غیرنظامی بندر محسوب میشده و وظیفه اصلی آن مدیریت ترافیک دریایی و ایمنی تردد شناورها بوده است.

بر اساس گزارشهای رسمی، اگرچه ساختمان برج مراقبت به طور کامل تخریب شد، اما اسکلهها، تجهیزات بندری و تأسیسات اصلی بندر شهید کلانتری آسیب جدی ندیدهاند و فعالیتهای بندری با استفاده از سامانههای جایگزین ادامه دارد.

موقعیت برج مراقبت دریایی چابهار
برج مراقبت دریایی در محوطه بندر شهید کلانتری چابهار و در ساحل دریای عمان قرار گرفته بود. این سازه بر ورودی حوضچه بندر و مسیر دسترسی کشتیها اشراف داشت و یکی از مراکز اصلی کنترل ترافیک دریایی در جنوب شرق ایران محسوب میشد.

این برج برخلاف برجهای مراقبت فرودگاهی، وظیفه هدایت هواپیماها را نداشت و برای مدیریت رفتوآمد شناورها مورد استفاده قرار میگرفت. کنترل ورود و خروج کشتیهای تجاری، هماهنگی فعالیت یدککشها، راهنمایی شناورها و برقراری ارتباط با کشتیها از جمله وظایف این مرکز بود. به همین دلیل در حوزه دریانوردی از چنین مراکزی با عنوان مرکز کنترل ترافیک دریایی (VTS) یاد میشود.

مشخصات برج مراقبت دریایی چابهار
برج مراقبت دریایی مجتمع بندری چابهار حدود ۶۶ متر ارتفاع داشت و به عنوان برج کنترل دریایی، مرکز جستوجو و نجات دریایی و محل استقرار فضاهای خدماتی فعالیت میکرد. این سازه دارای حدود ۱٬۸۰۰ مترمربع زیربنا، پنج طبقه و در زمینی به مساحت ۵٬۰۰۰ مترمربع ساخته شد. همچنین این برج در بیستمین همایش روز بتن ایران در مهرماه ۱۴۰۱ به عنوان پروژه برتر بتنی کشور انتخاب شده بود.

تصاویر منتشرشده از این سازه نشان میدهد برج مراقبت چابهار دارای اتاقک شیشهای دیدهبانی در بخش بالایی بود که امکان نظارت مستقیم بر حوضچه بندر، اسکلهها و مسیر ورود کشتیها را فراهم میکرد. در چنین مراکزی معمولاً تجهیزات ارتباط رادیویی دریایی، سامانه شناسایی خودکار کشتیها (AIS)، رادار ساحلی، دوربینهای نظارتی و سامانههای هواشناسی دریایی مورد استفاده قرار میگیرند.

چرا برج مراقبت چابهار مهم بود؟
بندر شهید کلانتری یکی از دو بندر اصلی چابهار در کنار بندر شهید بهشتی و قدیمیترین مجموعه بندری این شهر به شمار میرود. قرار گرفتن این بندر در سواحل دریای عمان، به چابهار امکان دسترسی مستقیم به آبهای آزاد را داده و این منطقه را به تنها بندر اقیانوسی ایران تبدیل کرده است.

برج مراقبت دریایی در واقع نقش «چشم بندر» را برعهده داشت. اپراتورهای این مرکز با استفاده از رادارهای ساحلی، دوربینهای نظارتی، سامانههای ارتباطی دریایی و اطلاعات ناوبری، حرکت شناورها را به صورت شبانهروزی کنترل و مدیریت میکردند.

نقش برج مراقبت در تجارت دریایی چابهار
چابهار طی سالهای اخیر به یکی از پروژههای مهم توسعه دریامحور ایران تبدیل شده و در مسیر کریدور بینالمللی شمال–جنوب و مسیرهای ترانزیتی مرتبط با هند، افغانستان و آسیای مرکزی جایگاه ویژهای پیدا کرده است.

روزانه انواع شناورهای تجاری، کشتیهای کانتینری، لنجها و شناورهای خدماتی از مسیر این بندر عبور میکنند. برج مراقبت دریایی وظیفه هماهنگی این رفتوآمدها را بر عهده داشت و مرکز اصلی مدیریت ترافیک دریایی بندر محسوب میشد.

چرا آمریکا این برج را هدف قرار داد؟
سنتکام پس از حمله به برج مراقبت چابهار مدعی شد این سازه تنها یک مرکز بندری نبوده و برای رصد کشتیهای عبوری و هماهنگی عملیات دریایی سپاه مورد استفاده قرار میگرفته است. بر اساس این ادعا، تخریب برج میتواند توان عملیاتی ایران در کنترل منطقه دریایی را کاهش دهد.

در مقابل، مقامهای ایرانی تاکید کردهاند این برج بخشی از زیرساخت غیرنظامی بندر شهید کلانتری محسوب میشده و وظیفه آن مدیریت ایمنی کشتیرانی، هدایت شناورها و کنترل ترافیک دریایی بوده است. طبق گزارشهای منتشرشده، در جریان این حمله آسیبی به اسکلهها و تجهیزات اصلی بندر وارد نشده و گزارشی از تلفات انسانی نیز به چشم نمیخورد.

این خبر از سایت منبع نقل شده و پایگاه خبری زیرنویس در قبال محتوای آن مسئولیتی ندارد. در صورت نیاز، در نظرات همین خبر گزارش دهید تا بررسی گردد.



































