بررسی فاصله آمار گلزنی ایران با لیگ‌های معتبر آسیایی

دور رفت بیست‌وپنجمین دوره لیگ برتر فوتبال ایران با ثبت ۲۰۶ گل در ۱۲۰ مسابقه و میانگین ۱.۷۱ گل در هر بازی، عنوان کم‌گل‌ترین نیم‌فصل نخست تاریخ لیگ برتر را به خود اختصاص داد.ایران یکی از ۱۲ کشوری است که در رقابت‌های فصل ۲۰۲۶-۲۰۲۵ نخبگان آسیا نماینده دارد.

تا پایان هفته ششم مرحله گروهی این مسابقات، تیم تراکتور با کسب چهار پیروزی، دو تساوی، ۱۰ گل زده، ۲ گل خورده و ۱۴ امتیاز، در جایگاه دوم معتبرترین تورنمنت باشگاهی قاره کهن قرار گرفته است.این در حالی است که تراکتور در لیگ برتر ایران از ۱۵ مسابقه خود، با آمار پنج پیروزی، هشت تساوی، دو شکست، ۱۸ گل زده، ۸ گل خورده و ۲۳ امتیاز و ثبت هفت تساوی بدون گل، نیم‌فصل را در رده پنجم جدول به پایان رسانده است.

آماری که نشان می‌دهد یکی از مدعیان قهرمانی در لیگ داخلی و آسیا نیز در بحران کم‌گلی فوتبال ایران بی تاثیر نبوده است.

در ادامه این گزارش، نگاهی خواهیم داشت به وضعیت گلزنی در بالاترین سطح فوتبال کشورهایی که در لیگ نخبگان آسیا نماینده دارند و عملکرد آن‌ها را با لیگ برتر ایران مقایسه می‌کنیم.با ذکر این نکته که در حال حاضر استقلال تهران با ۲۰ گل زده و میانگن ۱.۳۳ گل و فولاد خوزستان با ۷ گل زده و میانگین ۰‌.۴۶ گل بدترین آمار تهاجمی را در اختیار دارند.

لیگ حرفه‌ای عربستان

لیگ حرفه‌ای ۱۸ تیمی عربستان تا پایان با دیدارهای روز نخست از هفته دوازدهم، شاهد ثبت ۳۱۲ گل در ۱۰۲ مسابقه بوده که میانگین ۳.۰۵ گل در هر بازی را نشان می‌دهد؛ آماری قابل‌توجه در سطح فوتبال آسیا.در جدول گلزنی تیم‌ها، النصر با ۳۷ گل و میانگین ۳.۰۸ گل در هر بازی در صدر قرار دارد.

پس از آن الهلال (۳۰ گل، میانگین ۲.۷۲)، التعاون (۲۷ گل، ۲.۴۵)، الخلیج (۲۶ گل، ۲.۱۶)، الاتحاد (۲۲ گل، ۲)، القادسیه (۲۰ گل، ۱.۸۱)، الاتفاق (۱۹ گل، ۱.۵۸)، الاهلی (۱۸ گل، ۱.۵) و نئوم (۱۶ گل، ۱.۴۵) عملکرد تهاجمی بهتری نسبت به سایر تیم‌ها داشته‌اند. یعنی با چهار و سه بازی کمتر از استقلال شرایط گلزنی بهتری در لیگ خود دارند.

در سوی مقابل، تیم الاخدود با وجود به ثمر رساندن تنها ۹ گل و میانگین ۰.۷۵ گل در هر بازی، همچنان آمار گلزنی بهتری نسبت به فولاد ایران دارد؛ آن هم در شرایطی که سه مسابقه کمتر انجام داده است.

بی‌تردید کیفیت بالای زمین‌های مسابقه، ساختار حرفه‌ای لیگ و حضور پرتعداد ستارگان بین‌المللی نقشی تعیین‌کننده در افزایش میانگین گل و جذابیت فنی لیگ عربستان داشته و این لیگ را به شایسته‌ترین گزینه برای عنوان بهترین لیگ حال حاضر آسیا تبدیل کرده است.

لیگ خلیج فارس امارات

تا پایان روز نخست هفته یازدهم لیگ ۱۴ تیمی خلیج فارس امارات که در جایگاه چهارمین لیگ برتر قاره قرار دارد، بدون احتساب چهار بازی معوقه، ۷۰ مسابقه برگزار شده که در آن ۱۷۷ گل به ثمر رسیده است؛ آماری که میانگین ۲.۵۲ گل در هر بازی را نشان می‌دهد.

در این میان، العین با ۲۳ گل زده بهترین خط حمله لیگ را در اختیار دارد. این تیم با وجود انجام چهار بازی کمتر، نسبت به استقلال ایران ۳ گل بیشتر به ثمر رسانده است.علاوه بر العین (میانگین ۲.۰۹ گل در هر بازی)، ۵ تیم دیگر نیز از نظر آمار گلزنی شرایط بهتری نسبت به استقلال دارند:

الظفره: ۱۸ گل، میانگین ۱.۶۳الوحده: ۱۶ گل، میانگین ۱.۶الجزیره: ۱۵ گل، میانگین ۱.۵خورفکان: ۱۶ گل، میانگین ۱.۴۵الوصل: ۱۴ گل، میانگین ۱.۴نکته قابل توجه اینکه عجمان با وجود ثبت تنها ۶ گل در ۱۰ مسابقه (میانگین ۰.۶ گل در هر بازی)، با وجود انجام پنج بازی کمتر، از نظر میانگین گلزنی آماری بهتر از ضعیف‌ترین خط حمله لیگ ایران دارد.

لیگ ستارگان قطر

لیگ ۱۲ تیمی ستارگان قطر(ششمین لیگ برتر آسیا) همانند لیگ برتر ایران، به پایان نیم‌فصل رسیده است؛ با این تفاوت که به دلیل تعداد کمتر تیم‌ها، در دور رفت تنها ۶۶ مسابقه برگزار شده است.در این ۶۶ بازی، ۲۱۹ گل به ثمر رسیده تا میانگین گلزنی این لیگ به عدد قابل توجه ۳.۳۱ گل در هر مسابقه برسد؛ آماری که حتی از لیگ عربستان نیز بهتر است و جایگاه لیگ قطر را در صدر پرگل‌ترین لیگ‌های منطقه غرب آسیا تثبیت می‌کند.

نکته قابل توجه اینجاست که با وجود انجام چهار بازی کمتر نسبت به تیمی که بهترین خط حمله لیگ ایران را در اختیار دارد، اکثر تیم‌های قطری از نظر میانگین گل زده عملکرد بهتری داشته‌اند.السد با ۲۸ گل (۲.۵۴)، الریان با ۲۴ گل (۲.۱۸)، الشمال با ۲۳ گل (۲.۰۹)، العربی با ۲۲ گل (۲)، الدحیل با ۲۱ گل (۱.۹)، الغرافه صدرنشین و ام‌صلال با ۲۰ گل (۱.۸۱) و الوکره با ۱۵ گل (۱.۳۶) همگی میانگین گلزنی بالاتری نسبت به بهترین تیم‌ تهاجمی لیگ ایران دارند.

در آن سو الشحانیه، قعرنشین لیگ ستارگان که در حال حاضر پژمان منتظری را به‌عنوان سرمربی موقت روی نیمکت خود دارد، با وجود انجام چهار بازی کمتر، تعداد گل زده‌ای برابر با فولاد دارد و میانگین گلزنی‌اش با ۰.۶۳ گل در هر بازی از تیم یحیی گل‌محمدی نیز بهتر است.

لیگ ستارگان عراق

با وجود آن‌که سطح لیگ ستارگان عراق با ایستادن روی پله سیزدهم رنکینگ لیگ‌های آسیا، به‌مراتب پایین‌تر از لیگ برتر ایران ارزیابی می‌شود، آمار گل‌زنی این رقابت‌ها تصویر متفاوتی ارائه می‌دهد. تا پایان هفته نهم لیگ ۲۰ تیمی عراق، ۸۹ مسابقه برگزار شده که در مجموع ۱۹۳ گل در آن‌ها به ثمر رسیده است؛ آماری که میانگین ۲.۱۶ گل در هر بازی را نشان می‌دهد.

در این میان، تیم دیالهِ رده دومی با ۱۵ گل زده و میانگین ۱.۶۶ گل در هر مسابقه بهترین خط حمله لیگ را در اختیار دارد. اربیل صدرنشین نیز با ۱۴ گل و میانگین ۱.۵۵، از نظر هجومی شرایط بهتری نسبت به استقلال ایران دارد. تیم الکرخ با ۱۲ گل زده و میانگین ۱.۳۳ نیز از این حیث عملکردی برابر با تیم ایرانی ثبت کرده است.در نقطه مقابل، القاسم با تنها یک گل زده و میانگین عجیب ۰.۱۱ گل در هر بازی، ضعیف‌ترین خط حمله لیگ را دارد؛ آماری که این تیم را به تنها تیمی تبدیل می‌کند که در میان لیگ‌های داخلی کشورهای حاضر در لیگ نخبگان آسیا، عملکردی ضعیف‌تر از فولاد ایران در فاز هجومی داشته است.

سوپرلیگ ازبکستان

فصل ۲۰۲۵ سوپرلیگ ازبکستان که در رده‌بندی لیگ‌های آسیایی جایگاه نهم را در اختیار دارد، حدود یک ماه پیش به پایان رسید.این لیگ ۱۶ تیمی با برگزاری ۲۴۰ مسابقه دنبال شد و در نهایت تیم نفتچی عنوان قهرمانی را به دست آورد. در مجموع فصل، ۶۰۵ گل به ثمر رسید که میانگین ۲.۵۲ گل در هر بازی را نشان می‌دهد.پاختاکور با به ثمر رساندن ۵۹ گل، بهترین خط حمله لیگ را در اختیار داشت و تیم مشعل با ۲۲ گل، ضعیف‌ترین عملکرد تهاجمی فصل را ثبت کرد.

پاختاکور با میانگین ۱.۹۶ گل در هر بازی، نسف قارشی (۵۱ گل، میانگین ۱.۷)، بنیادکار (۴۸ گل، میانگین ۱.۶)، دینامو سمرقند (۴۷ گل، میانگین ۱.۵۶)، AGMK (۴۴ گل، میانگین ۱.۴۶) و نوبهار (۴۱ گل، میانگین ۱.۳۶)، هفت تیمی بودند که میانگین گلزنی آن‌ها در طول فصل، بهتر از میانگین گل‌زنی استقلال در پایان نیم فصل اول لیگ ایران بوده است.همچنین تیم مشعل با میانگین ۰.۷۳ گل در هر بازی، عملکرد تهاجمی بهتری نسبت به فولاد خوزستان با میانگین ۰.۴۶ گل در هر بازی در پایان نیم‌فصل لیگ ایران ثبت کرده است.

جی لیگ ژاپن

فصل ۲۰۲۵ جی‌لیگ ژاپن با حضور ۲۰ تیم، به‌عنوان دومین لیگ برتر قاره آسیا، پس از برگزاری ۳۸۰ مسابقه در تاریخ ۶ دسامبر ۲۰۲۵ (۱۵ آذر) به پایان رسید و کاشیما آنتلرز عنوان قهرمانی را از آن خود کرد.

در مجموع این فصل ۹۱۱ گل به ثمر رسید تا میانگین گل‌زنی مسابقات به عدد ۲.۳۹ گل در هر بازی برسد.کاوازاکی فرونتال با وجود قرار گرفتن در رتبه هشتم جدول، با به ثمر رساندن ۶۷ گل بهترین خط حمله لیگ را در اختیار داشت. در سوی مقابل، توکیو وردی با ۲۳ گل زده، ضعیف‌ترین آمار تهاجمی فصل را ثبت کرد؛ تیمی که با ایستادن در رده هفدهم از سقوط گریخت.

در پایان فصل، هفت تیم جی‌لیگ میانگین گلزنی بهتری نسبت به میانگین گل‌های استقلال در پایان دور رفت لیگ ایران داشتند:کاوازاکی فرونتال (۶۷ گل، میانگین ۱.۷۶)، کیوتو سانگا (۶۲ گل، ۱.۶۳)، کاشیوا ریسول و سرزو اوزاکا (۶۰ گل، ۱.۵۷)، کاشیما آنتلرز (۵۸ گل، ۱.۵۲)، گامبا اوزاکا (۵۳ گل، ۱.۳۹) و ماچیدا زلویا (۵۲ گل، ۱.۳۶).نکته جالب اینکه حتی میانگین گلزنی توکیو وردی (۰.۶ گل در هر بازی) در پایان نودونهمین دوره جی‌لیگ نیز از میانگین گل‌زنی فولاد در پایان نیم‌فصل بیست‌وپنجم لیگ ایران بهتر بوده است.

کی لیگ کره‌ جنوبی

فصل ۲۰۲۵ کی‌لیگ کره جنوبی، که به‌عنوان سومین لیگ برتر آسیا شناخته می‌شود، در تاریخ ۳۰ نوامبر ۲۰۲۵ (۹ آذر) با دهمین قهرمانی چونبوک هیوندای موتورز به پایان رسید.این رقابت‌ها با حضور ۱۲ تیم برگزار شد؛ به‌طوری‌که تیم‌ها در ابتدا در ۳ دور به مصاف هم رفتند و پس از پایان هفته سی‌وسوم، جدول به دو بخش تقسیم شد.شش تیم بالای جدول برای تعیین رتبه‌های اول تا ششم و شش تیم پایین جدول برای مشخص شدن جایگاه‌های هفتم تا دوازدهم مقابل یکدیگر قرار گرفتند.

در مجموع ۲۲۸ مسابقه در این فصل برگزار شد که ۵۷۸ گل در آن‌ها به ثمر رسید تا میانگین ۲.۵۳ گل در هر بازی به ثبت برسد.در بخش آمار گلزنی، چونبوک هیوندای موتورز با ثبت ۶۴ گل بهترین خط حمله لیگ را در اختیار داشت.

در سوی دیگر، گوانگجو اف‌سی (رتبه هفتم) و ججو SK (رتبه نهم) هر کدام با ۴۰ گل زده، ضعیف‌ترین آمار گلزنی فصل را ثبت کردند که معادل میانگین ۱.۰۵ گل در هر بازی است.

در پایان فصل، تیم‌های چونبوک هیوندای موتورز (۶۴ گل – میانگین ۱.۶۸)گیمچئون سانگمو (۵۹ گل – ۱.۵۵)دائجئون هانا سیتیزن (۵۸ گل – ۱.۵۲)اف‌سی سوون (۵۱ گل – ۱.۳۴)از نظر میانگین گلزنی، عملکرد بهتری نسبت به نیم‌فصل استقلال ایران داشتند.

نکته قابل توجه اینکه حتی دو تیمی که کمترین گل زده را در کی‌لیگ ۲۰۲۵ به ثبت رساندند نیز از نظر میانگین گلزنی، آمار بهتری نسبت به فولاد ایران ارائه دادند.

سوپر لیگ چین

سوپرلیگ چین به‌عنوان هشتمین لیگ برتر قاره کهن، در تاریخ ۲۲ نوامبر ۲۰۲۵ (اول آذر) با قهرمانی تیم شانگهای پورت به کار خود پایان داد.در این فصل از سوپرلیگ ۱۶ تیمی چین، مجموعاً ۲۴۰ بازی برگزار شد و ۷۷۱ گل به ثمر رسید تا میانگین ۳.۲۱ گل در هر مسابقه ثبت شود.

تیم قهرمان، شانگهای پورت، با به ثمر رساندن ۷۲ گل بهترین خط حمله لیگ را در اختیار داشت و در مقابل، تیم قعرنشین جدول یعنی چانگ‌چون یاتای با تنها ۲۶ گل ضعیف‌ترین عملکرد هجومی فصل را به نام خود ثبت کرد.

بررسی میانگین گلزنی تیم‌ها نشان می‌دهد که ۸ تیم از این لیگ عملکردی بهتر از میانگین گلزنی نیم‌فصل تیم استقلال ایران داشته‌اند:

شانگهای پورت: ۷۲ گل (میانگین ۲.۴)بیجینگ گوان و شاندونگ تایشان: ۶۹ گل (میانگین ۲.۳)شانگهای شنهوا: ۶۷ گل (میانگین ۲.۲۳)چنگدو رانگ‌چنگ و ژجیانگ پروفشنال: ۶۰ گل (میانگین ۲)اف‌سی هنان: ۵۲ گل (میانگین ۱.۷۳)یونان یوکون: ۴۷ گل (میانگین ۱.۵۶)همچنین تیم تیانجین جینمن تایگر با میانگین ۱.۳۳ گل در هر بازی، آماری برابر با آبی‌پوشان پایتخت ایران ثبت کرد.نکته قابل توجه اینکه حتی تیم قعرنشین لیگ چین با میانگین ۰.۸۶ گل، در پایان فصل عملکرد هجومی بهتری نسبت به فولادِ یحیی گل‌محمدی از خود به‌جا گذاشت.

ای لیگ استرالیا

تا پایان روز نخست از هفته یازدهم لیگ برتر استرالیا (A-League) با رتبه دهم برترین لیگ آسیا که ۱۲ تیم در آن حضور دارند، بدون احتساب ۲ بازی معوقه تاکنون ۶۴ بازی برگزار شده و ۱۶۷ گل به ثمر رسیده است. این یعنی به طور میانگین در هر بازی حدود ۲.۶ گل شاهد بوده‌ایم.

در این فصل، تیم نیوکاسل یتس با ۲۳ گل زده و میانگین ۲.۰۹ گل در هر بازی، بهترین عملکرد خط حمله را داشته است. پس از آن، اف سی سیدنی با ۱۵ گل و میانگین ۱.۶، آدلاید یونایتد با ۱۶ گل و میانگین ۱.۶، ولینگتون فونیکس با ۱۷ گل و میانگین ۱.۵۴ و اف سی اوکلند با ۱۵ گل و میانگین ۱.۵، در رده‌های بعدی قرار دارند. تمامی این تیم‌ها نسبت به شاگردان ریکاردو ساپینتو عملکرد بهتری در گلزنی داشته‌اند.از سوی دیگر، وسترن سیدنی با تنها ۸ گل زده و میانگین ۰.۷۲ گل در هر بازی، از کم‌گل‌ترین تیم‌های لیگ است، هرچند همچنان کمی بهتر از سرخ‌پوشان اهوازی عمل کرده است.

سوپرلیگ مالزی

یازدهمین لیگ برتر قاره با ۱۳ تیم برگزار می‌شود و تا پایان دیدارهای روز نخست هفته سیزدهم، با انجام ۷۵ بازی، ۲۷۴ گل در آن به ثمر رسانده است؛ یعنی میانگین ۳.۶۵ گل در هر بازی. این آمار باعث شده مالزی تا این مرحله، بهترین میانگین گلزنی را در میان لیگ‌های آسیایی داشته باشد.

نقش اصلی در این میان، به تیم جوهور دارالتعظیم تعلق دارد؛ تیمی که تاکنون با ۶۳ گل زده، ۵ گل خورده، تفاضل گل ۵۸ و ۳۶ امتیاز کامل در صدر جدول قرار دارد. این یعنی میانگین ۵.۲۵ گل در هر بازی که عملاً این تیم را به عامل اصلی پرگل شدن لیگ تبدیل کرده است.

از دیگر تیم‌های موفق در گلزنی می‌توان به سلانگور با ۲۷ گل (میانگین ۲.۲۵ گل در هر بازی)، ترنگانو با ۲۶ گل (میانگین ۲.۱۶)، کوچینگ سیتی با ۲۶ گل (میانگین ۲)، کوالالامپور سیتی با ۲۱ گل (میانگین ۱.۷۵)، نگری سمبیلان با ۲۰ گل (میانگین ۱.۶) و ایمیگرسن با ۱۷ گل (میانگین ۱.۴۱) اشاره کرد. نکته جالب اینجاست که همه این تیم‌ها، نسبت به تیم‌هایی مثل استقلال، وضعیت گلزنی بهتری دارند.در سوی دیگر اف سی ملکه با تنها ۶ گل زده و میانگین نیم گل در هر بازی، هنوز کمی بهتر از فولاد عمل کرده است.

لیگ برتر تایلند

لیگ برتر تایلند که در رده هفتم برترین لیگ‌های آسیا قرار دارد، در نیم‌فصل اول شاهد ۳۳۵ گل در ۱۲۰ بازی بود که به میانگین ۲.۷۹ گل در هر بازی می‌رسد. بوریرام یونایتد با ۳۸ گل زده بهترین خط حمله لیگ را دارد، در حالی که ناخون راتچاسیما با ۸ گل کمترین گل زده را ثبت کرده است.

برخی تیم‌های لیگ تایلند از استقلال تهران در نیم‌فصل اول عملکرد بهتری در گلزنی دارند:بوریرام با میانگین ۲.۵۳ گل در هر بازی، اوسای سانی با ۲۸ گل و میانگین ۱.۸۶،اف سی پورت، اوسایا یونایتد و بانکوک یونایتد با ۲۵ گل و میانگین ۱.۶اف سی رایونگ با ۲۲ گل و میانگین ۱.۴۶لامفون وریر با ۲۱ گل و میانگین ۱.۴.تیم پراچواپ با ۲۰ گل زده تقریباً با استقلال برابر است، اما حتی قعرنشین لیگ، ناخون راتچاسیما، با میانگین ۰.۵۳ گل در هر بازی، وضعیت بهتری نسبت به تیمی مثل فولاد در لیگ ایران دارد.

این آمارها نشان می‌دهد لیگ برتر ایران کم‌گل‌ترین لیگ داخلی بین کشورهای حاضر در لیگ نخبگان آسیاست.

شاید کیفیت زمین‌های بازی در کشورمان پایین‌تر باشد یا به جز چند بازیکن باکیفیت، سطح نفرات خارجی در ایران قابل قیاس با ستارگان بین‌المللی در کشورهای دیگر نباشد، اما این به هیچ وجه دلیل اصلی نیست. کافی است عملکرد تیم‌هایی مثل تراکتور را در آسیا ببینیم. وقتی تیم‌ ایرانی که در بین بزرگان آسیا در رتبه دوم جای گرفته در لیگ داخلی هفت بازی از ۱۵ بازی خود را با تساوی بدون گل به پایان می‌رساند، یعنی ترس نباختن در ایران حرف اول بازی‌ها را می‌زند.

واقعیت تلخ این است که لیگ‌هایی با رنکینگ آسیایی پایین‌تر از ایران، بازی‌های پرگل‌تری دارند و این نشان می‌دهد مشکل اصلی نه زیرساخت، که سبک تاکتیکی مربیان ماست؛ مربیان محافظه‌کاری که کمتر جرات ریسک کردن و فوتبال جذاب را دارند، باعث شده‌اند لیگ برتر ماکم‌هیجان و کم‌گل شود.